Uzaktan Çalışma ve Emek Denetiminin Genişlemesi: Dijital Çağda Hibrit Gözetimi Kuramsallaştırmak

Remote Work and the Expansion of Labor Control: Theorizing Hybrid Surveillance in the Digital Age

Kutay GÜNEŞTEPE, İstanbul Bilgi Üniversitesi, İşletme Fakültesi; Direktör, İstanbul Teknik Üniversitesi ARI Teknokent, Operasyon ve Proje Geliştirme Bölümü, kutay.gunestepe@bilgi.edu.tr

Deniz TUNÇALP, İstanbul Teknik Üniversitesi, İşletme Fakültesi, İşletme Mühendisliği Bölümü, tuncalp@itu.edu.tr

Makale Bilgileri / Article Information

Yıl / Year: 2025 | Cilt / Volume: 9 | Sayı / Issue: 1 | Sayfa / Page(s): 39-62
Sayı Yayın Zamanı / Issue Published: 29 / 06 / 2025 | İnceleme Makalesi
DOI:

Öz/Özet

Uzaktan çalışma, mekânsal ve zamansal sınırları bulanıklaştırarak bürokratik kontrol, algoritmik yönetim ve özdisiplini bir araya getiren hibrit bir gözetim rejimi oluşturmuştur. Mevcut literatür bu gözetim pratiklerini ele alsa da teorik temellendirme eksiktir. Bu çalışma, anlatı temelli bir inceleme yoluyla üç katmanlı kavramsal bir model geliştirmekte ve emek süreci kuramı, Foucault’nun disipliner iktidarı ile Deleuze’ün kontrol toplumu kavramlarından yararlanmaktadır. Uzaktan çalışmanın yönetsel kontrolü azalttığı değil, yoğunlaştırdığı savunulmaktadır. Çalışma, örgüt kuramı ve endüstri ilişkileri literatürüne katkı sunarken, hibrit gözetimin geçici bir evre mi yoksa kalıcı bir yapı mı olduğunu da sorgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Uzaktan çalışma, emek kontrolü, hibrit gözetim, algoritmik yönetim, dijital emek

Abstract

Remote work has blurred spatial and temporal boundaries, creating a hybrid surveillance regime combining bureaucratic control, algorithmic management, and self-discipline. The existing literature addresses remote control practices but lacks a strong theoretical foundation. This study develops a three-layered conceptual model through a narrative review, drawing on labor process theory, Foucault’s concept of disciplinary power, and Deleuze’s notion of control society. It argues that remote work intensifies, rather than reduces, managerial control by normalizing constant availability and transforming autonomy into a form of control. Contributing to organizational theory and labor relations, the study also examines whether hybrid surveillance represents a temporary phase or a permanent feature of digital labor regimes.

Keywords: Remote work, labor control, hybrid surveillance, algorithmic management, digital labor

786 kere |     641 kere

© 2017 Journal of Management and Labour
Creative Commons Lisansı